In april trokken Jorunn en Stijn (team publieke gronden) enkele dagen naar Colmar voor een opleiding ‘Territorial Dialogue’. Deze methodiek helpt overheden en lokale actoren om op een constructieve manier met elkaar in gesprek te gaan over gevoelige grond- en gebiedsvraagstukken. Een verslag.
Binnen het Europese netwerk AccessToLand werken verschillende organisaties samen met lokale overheden rond grond en toegang tot grond. Die gesprekken verlopen niet altijd vanzelf: belangen kunnen botsen en niet iedereen zit meteen op dezelfde golflengte. In zulke situaties is een doordachte bemiddelingsaanpak essentieel. De Franse organisatie Geyser heeft daarin decennialange ervaring. Samen met Philippe Baret deelde Geyser binnen AccessToLand de basisprincipes van territorial dialogue als krachtig instrument om vastgelopen gesprekken weer in beweging te brengen.
Territorial dialogue, wat is dat?
Territorial dialogue vertrekt niet vanuit debat of vastgeroeste standpunten, maar vanuit de leefwereld van mensen. Waar wonen en werken ze? Welke noden, zorgen en belangen spelen er? Het doel is niet om iedereen op één lijn te krijgen, maar wel om tot gedragen oplossingen te komen. Begrip en respect staan centraal, ook wanneer belangen botsen.
Een volledig territorial‑dialogue‑traject neemt al snel een half tot een volledig jaar in beslag. Zo’n intensief proces zullen we zelf niet vaak doorlopen, maar de onderliggende principes nemen we wél mee in onze werking: bemiddelingstechnieken, participatie, het creëren van gelijkwaardigheid en aandacht voor blijvende impact.
Naar buiten: leren van de praktijk
En ja, het mooiste aan onze job blijft natuurlijk het terrein op gaan. We bezochten Le Jardin du Trèfle Rouge in Ungersheim, waar de gemeente zelf een biologische boerderij uitbaat. Oud‑burgemeester Jean‑Claude Mensch vertelde hoe de boerderij vertrekt vanuit een visie op autonomie, zowel voor voeding als energie. Vandaag is het ook een plek voor sociale tewerkstelling, gedeelde verwerkingsruimtes voor coöperaties én een incubator waar startende boeren hun bedrijfsmodel kunnen uittesten.
In Reiningue bezochten we Les Champs d’Orion, samen met de boer, de burgemeester en een vertegenwoordiger van de watermaatschappij. Dit bedrijf bewerkt gronden langs de rivier de Doller in eigendom van de stad Mulhouse, die afhankelijk is van deze rivier voor haar drinkwater. Door al sinds de jaren ’90 gronden aan te kopen en ze biologisch te laten beheren (de Franse pachtwet laat dit toe!), hoeft het drinkwater vandaag nauwelijks gezuiverd te worden.
De inzichten uit de opleiding, gecombineerd met deze praktijkvoorbeelden, nemen we mee in onze trajecten met steden en gemeenten. Ook de uitwisseling met andere Europese partners was bijzonder waardevol. Drie intense, leerrijke en inspirerende dagen!