Wie van vogels houdt kan niet om Het vogelboek van schrijver Robert Macfarlane en illustrator Jackie Morris heen. Dit prachtig uitgegeven boek, inclusief harde kaft en leeslint, is een unieke vogelgids die niet dient om vogelsoorten te determineren maar om ze in al hun schoonheid te ontdekken. Je neemt deze gids niet mee in het veld, maar gebruikt hem om vogels te leren (her)waarderen als de gevleugelde dinosaurussen die onmisbaar zijn omwille van hun ecologische en esthetische waarde. Die lofzang is niet onbelangrijk op een moment dat wereldwijd ongeveer de helft van de vogelsoorten in aantal afneemt. En  als we niet langer naar vogels kunnen opkijken of we ze niet meer benoemen, verdwijnen ze ook uit ons wereldbeeld. Morris en Macfarlane schreven een veldgids voor verwondering en verlies, zoals de Engelse ondertitel luidt.vogelboek

 

Robert Macfarlane heeft een hart voor de natuur en schreef al een handvol boeken over de rijkdom en de teloorgang van onze band met de levende landschappen waarvan we afhankelijk zijn. Samen met kunstenaar Jackie Morris stelde hij enkele jaren geleden Verloren woorden samen (vertaald door Bibi Dumon Tak) over woorden uit de natuur en het landschap die we dreigen te vergeten of al vergeten zijn. Dat kan ons ook met vogels overkomen. Als de veldleeuwerik verdwijnt, verliezen we met de vogel ook zijn naam en begrijpen volgende generaties niet langer de uitdrukking ‘zingen als een leeuwerik’.

In Het vogelboek voeren ze 49 vogels op die alle op de Rode Lijst staan van met uitsterven bedreigde soorten. Als we niet opletten spelen we ze kwijt. Sperwer, kievit, spreeuw, goudvink, koekoek, visdief, bosuil, huismus, veldleeuwerik en gierzwaluw verdwijnen uit onze bossen, heggen, steden, velden, draslanden en ruigten. De hemel wordt steeds leger en stiller.

Hun vogelboek is geen determinatiegids, maar een 'Een veldgids voor verwondering en verlies' waarin het gaat om wie de vogel is, vertolkt in bevlogen bewoordingen en prachtige tekeningen, uitmuntend vertaald door Nico Groen. De auteurs kruipen in de veren, het gedrag en de taal van de vogels zodat je verwonderd kan worden door de pracht van een vogel, zijn ecotoop en gedrag, cultuurhistorische verhalen en symboliek, in een poëzie van de ornitologie, van nest, ei, snavel, zang, veer, vliegvermogen en trek, de zeven wonderen van de vliegende wereld. Natuur en cultuur, mens en vogel vinden elkaar in dit unieke vogelboek.